Meniscus

• Klachten
• Behandeling
• Voorbereiding
• Herstel
• Complicaties
• Verwachting
• Vragen (faq)

Klachten Meniscus

De meniscus is een rubberachtige, halve maan vormige structuur aan de binnenzijde en aan de buitenzijde in de knie. Een mens heeft dus 2 menisci in elke knie .De meniscus fungeert als een soort stootkussen tussen het boven- en onderbeen. De meniscus is slecht doorbloed, alleen de randen van de meniscus, waar deze vastzit aan het kniekapsel, worden doorbloed. Deze matige doorbloeding is mede oorzaak van de slechte spontane genezing van scheuren in de meniscus.

De meniscus kan tot problemen leiden in de knie, meestal doordat er een scheur is ontstaan. De klachten die ontstaan bij een gescheurde meniscus zijn:

• Vrijwel altijd pijn in de knie, aan de kant van de scheur.
• De knie kan ten gevolge van de irritatie gaan zwellen; er komt vocht in de knie.
• De knie kan onbetrouwbaar aanvoelen.
• De knie kan “op slot” gaan en niet meer wil buigen of strekken.

Er zijn verschillende soorten scheuren, op verschillende plaatsen in de meniscus. Behalve dat de gescheurde meniscus de genoemde klachten kan geven, kan tengevolge van de scheur ook kraakbeenschade ontstaan.

Behandeling Meniscus

Een scheur in de meniscus kan goed gediagnostiseerd worden bij het lichamelijk onderzoek;  in dat geval wordt meestal een kijkoperatie (ofwel: arthroscopie) geadviseerd. Een enkele keer is de diagnose onduidelijk en wordt eerst een MRI scan gemaakt. Bij deze operatie wordt het gescheurde gedeelte van de meniscus verwijderd. Soms, als de scheur niet te lang bestaat, de patiënt jong is en de scheur in het doorbloede gedeelte van de meniscus loopt, is het mogelijk om de scheur te hechten. Dit is een uitzondering en komt vaker voor als een onderdeel van een uitgebreider knie probleem zoals instabiliteit door bandletsels.

Voorbereiding

Voordat u de kijkoperatie krijgt, vindt een aantal voorbereidingen plaats:

• U bezoekt de anesthesioloog. Deze bepaalt of u de operatie kunt ondergaan en geeft u uitleg  over de verschillende vormen van verdoving en pijnbestrijding, zowel tijdens als na de ingreep. Meer informatie over anesthesie leest u hier. De operatiedag wordt ingepland. Een kijkoperatie vindt plaats onder dagbehandeling, wat betekent dat u weer naar huis kunt op de dag dat u behandeld bent.
• U haalt bij voorkeur van tevoren krukken in huis, die u op de dag van de operatie meeneemt naar de kliniek. Dit kunt u onder andere regelen via de thuiszorgwinkel. Voor meer informatie: www.thuiszorgwinkel.nl.
• Na een kijkoperatie zijn krukken niet altijd langdurig nodig maar soms wel comfortabel voor de eerste dagen als de knie nog gevoelig is.

De opname

Op de dag van opname draagt u gemakkelijk zittende kleding en schoeisel. Persoonlijke spullen zoals medicijnen, kleding en toiletartikelen neemt u mee, evenals uw krukken. Laat waardevolle spullen zoveel mogelijk thuis.

De operatiedag verloopt als volgt:

• U verschijnt nuchter op de afgesproken tijd in de kliniek.
• U krijgt een steunkous aangemeten.
• Na voorbereiding door de anesthesioloog vindt  de operatie plaats in de operatiekamer.
• Na de ingreep komt u rustig bij van de verdoving in de uitslaapkamer.
• De fysiotherapeut komt u uitleggen hoe u mag lopen, of krukken noodzakelijk zijn en welke oefeningen u thuis moet doen.

Op het moment dat u voldoende bent opgeknapt na de operatie en de orthopeed en anesthesist akkoord zijn met uw ontslag, mag u huiswaarts gaan met uw begeleider. U mag na de ingreep niet zelf naar huis rijden.

Herstel

Het herstel van een kijkoperatie duurt 2 tot 6 weken en verloopt in grote lijnen als volgt:

• U mag na de kijkoperatie dezelfde dag naar huis. De fysiotherapeut en/of orthopeed hebben u uitgelegd of/en hoelang u verder met krukken moet lopen en welke oefeningen u moet doen.
• Het verband om uw knie mag u 24 uur na de kijkoperatie zelf verwijderen. Vanaf dat moment kunt u overdag de steunkous dragen die u heeft gekregen in de kliniek.  ’s Nachts moet u deze uitdoen.
• De pleisters verwijdert u na 3 dagen tenzij deze erg vies zijn; dan kunt u ze vervangen door een schone pleister. De witte hechtstrips mag u na 14 dagen zelf verwijderen.
• Tot de wondjes dicht zijn houdt u de geopereerde knie schoon en droog. Douchen kan vanaf 5 dagen; baden en zwemmen pas als de wondjes helemaal zijn genezen.
• Na de operatie kan de knie enige tijd dikker zijn dan normaal, door belasten/oefenen kan deze zwelling toenemen. Door rust neemt de zwelling snel af. U kunt het been ook hoog leggen of een koude pakking gebruiken.

Na 2 weken zijn de meeste patiënten in staat om de meeste activiteiten weer op te bouwen en na 6 weken voelt de knie doorgaans weer goed aan en is de gebruikelijke ‘smering’ weer hersteld. U mag autorijden als uw knie weer betrouwbaar voelt en dus krachtig en stabiel genoeg is. Fysiotherapie is soms nodig om de spierkracht en coördinatie weer optimaal te krijgen. De termijn waarop werk kan worden hervat, hangt  af van het soort werk dat u doet.

Soms wordt een ander advies gegeven dan hierboven aangegeven. Indien bijvoorbeeld de meniscus is gehecht, mag de knie niet volledig worden belast gedurende een bepaalde periode, meestal 6 weken. Dit zal uitgebreid met u worden besproken.

Complicaties Meniscus

Bij iedere ingreep kunnen complicaties ontstaan. Zo ook bij de arthroscopie van de knie, al is de kans op een complicatie bij deze ingreep gering. Over complicaties die te maken kunnen hebben met de anesthesie, leest u hier meer.

Overleg bij onderstaande complicaties met uw specialist voor eventuele behandeling:

• Nabloeding van de wondjes of in de knie.
• De wondjes blijven soms lang gevoelig.
• Er kan een trombosebeen of longembolie ontstaan.
• Infectie van het kniegewricht.
• Schade door de operatie aan structuren rond de knie, zoals zenuwen of bloedvaten; dit is zeer zeldzaam.

Soms is het resultaat van de kijkoperatie niet wat u ervan had gehoopt. Dit kan te maken hebben met de oorzaak van uw klachten die niet of niet volledig met de kijkoperatie is op te lossen.

Verwachtingen

In zijn algemeenheid is de kijkoperatie van de knie een relatief kleine ingreep, die weinig complicaties en goede resultaten kent binnen korte tijd. De verwachtingen die u mag hebben van de resultaten van deze ingreep, hangen af van de diagnose die werd gesteld tijdens de operatie. Uw orthopeed zal met u spreken op de polikliniek over het verwachte resultaat van de ingreep. Onduidelijkheden hierover kunt u bespreken met uw behandelend orthopeed. Is de afwijking gering zoals een hindelijke scheur van de meniscus dan kan het resultaat vebluffend snel en goed zijn.

Vragen

Mijn meniscus is gescheurd, wat gaat er gebeuren?
Een gescheurde meniscus geneest niet vanzelf. Soms kan de scheur gehecht worden, maar meestal zal het gescheurde gedeelte worden verwijderd. Er wordt niet meer dan nodig verwijderd, om dat de schokdempende functie van de meniscus zoveel mogelijk wordt bewaard. Het gedeelte van de meniscus dat is verwijderd, groeit niet meer aan.

Mag ik volledig belasten na een meniscus operatie?
Meestal mag dat wel. Maar als de meniscus wordt gehecht, kan het soms nodig zijn om 6 weken een achterspalk te dragen. Daarnaast bestaat er dan een hurk-verbod voor 3 maanden.

Uit wat voor weefsel bestaat de meniscus?
De meniscus is van een soort kraakbeen-achtig materiaal dat slecht doorbloed is. Daarom geneest een scheur bijna nooit spontaan.

Ik ben al wat ouder, heeft het opereren van een gescheurde meniscus nog wel zin?
Het kan zeker zin hebben om een gescheurde meniscus te opereren bij een oudere patient, vooral als  de slijtage in de knie meevalt en als de  knie op slot gaat door de scheur.

Kan de meniscus opnieuw scheuren?
Omdat meestal niet de gehele meniscus wordt verwijderd, kan in het achtergebleven gedeelte van de meniscus een nieuwe scheur ontstaan. Dit geldt vooral voor de degeneratieve/verouderde meniscus. Een nieuwe scheur kan opnieuw behandeld worden.

Hoe groot is de kans dat een gehechte meniscus geneest?
De kans op genezing van een gehechte meniscus hangt af van vele factoren: de plaats en grootte van de scheur, de kwaliteit van de meniscus, de fixatie van de scheur, de nabehandeling en vooral ook van de stabiliteit van de knie. De kans op genezing van eem gehechte meniscus is erg klein bij een instabiele knie met een gescheurde voorste kruisband. Reconstructie van de voorste kruisband kan dan een oplossing zijn. De kans op genezing van een gehechte meniscus ligt ongeveer tussen 70 tot 90 %.

Hoeveel pijn heb ik na de kijkoperatie?
Meestal valt de pijn erg mee na een operatieve behandeling van de meniscus. Om die reden kan de operatie in dagbehandeling plaatsvinden. U krijgt van de operateur adviezen ten aanzien van kijkoperatie van de knie. Een ijspakking (icepack), te verkrijgen bij de apotheek, drogist of sportwinkel kan van nut zijn om de pijn te verminderen en de zwelling van de knie te beperken. Soms wordt een ontstekingsremmer gegeven. Doorgaans volstaat een paracetamol.

Hoe groot is de kans op slijtage na verwijdering van de meniscus?
In het verleden werd de meniscus in zijn geheel verwijderd, ook al was deze slechts gedeeltelijk gescheurd. Omdat we nu weten dat de knie sneller kan slijten na verwijdering van de meniscus, wordt alleen het noodzakelijke, gescheurde gedeelte verwijderd. Hoe groter de scheur en het verwijderde deel van de meniscus, hoe groter de kans op artrose. Maar instabiliteit van de knie door bijvoorbeeld een gescheurde voorste kruisband en al bestaande slijtage in de knie, spelen een rol mee.

Moet ik na de operatie starten met fysiotherapie?
Meestal hoeft dit niet. Als u wel moet starten met fysiotherapie, dan zal uw orthopeed dat met u bespreken.

Welke oefeningen kan ik doen na de operatie?
Na de operatie wordt geadviseerd elk uur 5 keer de bovenbeenspier 3 seconden aan te spannen en 3 seconden te ontspannen. U kunt elk uur de knie 10 minuten laten doorhangen. Tijdens maaltijden wordt geadviseerd de knie in 90 graden te houden. Elk uur gedurende 5 minuten de knie actief te buigen en strekken.  Onze fysiotherapeut neemt na de operatie deze oefeningen met u door.

Heb ik thuis hulp nodig na de operatie?
De eerste dagen na de operatie bent u niet zo mobiel als anders. Het is dan prettig als familie of vrienden een handje kunnen helpen. De eerste nacht na de operatie kan het prettig zijn om niet alleen thuis te zijn. Mocht u inschatten dat u zorg nodig heeft van een thuiszorginstelling: regel dit dan vantevoren! Na de operatie is het vaak niet meer mogelijk.

Wat gebeurt er als ik niet in Kliniek Orthopedium in Delft geopereerd kan worden?
Als u niet in Delft geopereerd kunt worden, bijvoorbeeld door uw medische voorgeschiedenis, dan wordt u door uw eigen orthopeed in het Vlietland Ziekenhuis in Schiedam geopereerd. U krijgt dan vantevoren een afspraak bij de anesthesioloog in het Vlietland Ziekenhuis.

Wanneer mag ik weer werken, sporten en deelnemen aan het verkeer?
U mag weer autorijden/fietsen/motorrijden als uw knie weer betrouwbaar, en dus krachtig en stabiel genoeg is. De termijn waarop werk kan worden hervat, hangt uiteraard af van het soort werk dat u doet. Een kantoorbaan kan meestal na enkele dagen weer worden hervat. Zwaarder werk kan meestal na enkele weken worden hervat. Sportactiviteiten kunnen, als de knie het toelaat, voorzichtig worden hervat na 4 tot 6 weken.

Wanneer moet ik contact opnemen met kliniek Orthopedium?
Bij vragen kunt u altijd contact opnemen met ons. Tijdens kantoortijden kunt u ons bereiken onder telefoonnummer 088-0088444. Na de operatie krijgt u ons noodnummer mee voor acute vragen, bijvoorbeeld als u na de operatie hoge koorts krijgt, de wond erg gaat lekken of U een warme pijnlijke kuit krijgt.

U kunt zich thuis voorbereiden op de operatie door de u geleverde informatie goed door te nemen. Voor eventuele vragen kunt u  telefonisch of via email contact op te nemen met Kliniek Orthopedium.

Op de polikliniek bespreekt uw behandelend orthopeed  het verwachte resultaat van de ingreep met u.